Dưới một video dạy chạy quảng cáo, có người bán hàng để lại câu hỏi này: mỗi video AI của họ đăng lên page được vài chục nghìn lượt xem, nhưng không có chuyển đổi, phải làm sao. Tôi cho rằng câu hỏi đó là định nghĩa marketing online hay hơn mọi cuốn giáo trình, vì nó chỉ đúng chỗ người ta hiểu sai. Vài chục nghìn lượt xem là marketing online, nhưng chỉ là chặng đầu. Từ lúc một người lướt qua video của bạn tới lúc họ chuyển tiền còn bốn chặng nữa, và lượt xem không tự đi qua bốn chặng đó. Bài này không định nghĩa marketing online bằng một danh sách kênh. Nó đi theo đúng một người khách, từ lúc chị ấy chưa biết bạn tới lúc mua lần hai, và chỉ ra ở mỗi chặng bạn phải làm việc gì. Đi hết, bạn sẽ thấy marketing online gồm đúng năm việc, và nhìn ra việc nào tiệm mình đang bỏ trống.
Cập nhật: Tháng 9, 2026 · Tác giả: Nguyễn Đức Duy
Tóm tắt nhanh
- Định nghĩa bằng hành trình, không bằng kênh. Marketing online là năm việc bám theo năm chặng một người khách đi qua. Kênh chỉ là công cụ cho từng chặng.
- Mỗi chặng rơi rụng một phần, và con số rất nhỏ. Cứ 100 người thấy bài thì 1 tới 3 người bấm vào, cứ 100 người vào trang thì 2 tới 10 người để lại thông tin. Biết trước con số để không hoảng khi thấy nó.
- Lượt xem là của nền tảng, danh sách liên lạc là của bạn. Chặng ba là ranh giới giữa “có người xem” và “có khách”. Tiệm nhỏ bỏ trống chặng này nhiều nhất.
- Bắt đầu sửa từ chặng năm ngược lên, không phải từ chặng một. Bịt lỗ ở đáy trước, rồi mới đổ thêm nước vào miệng. Ba việc làm được tối nay nằm ở cuối bài.
Nội dung bài viết
- Marketing online là gì: một câu định nghĩa, rồi thử lại bằng một người khách
- Chặng 1: chị ấy gặp bạn lần đầu khi đang lướt
- Chặng 2: chị ấy bấm vào, và quyết định trong vài giây
- Chặng 3: chị ấy để lại một dấu, bạn có giữ được không
- Chặng 4: chị ấy quay lại ba bốn lần rồi mới mua
- Chặng 5: chị ấy mua rồi, và đây là lúc marketing online rẻ nhất
- Marketing online gồm những gì: xếp các tên gọi vào năm chặng
- Khác gì digital marketing, khác gì marketing, khác gì quảng cáo
- Marketing online là làm gì, nếu bạn hỏi vì muốn đi làm
- Tự làm được không, tốn bao nhiêu, bắt đầu từ chặng nào
- Câu hỏi thường gặp
- Kết luận
Marketing online là gì: một câu định nghĩa, rồi thử lại bằng một người khách
Định nghĩa bạn gặp ở mọi trang: marketing online là hoạt động tiếp thị sản phẩm, dịch vụ hay thương hiệu qua các kênh trên internet, như mạng xã hội, công cụ tìm kiếm, email, website. Câu đó đúng. Nó chỉ có một lỗi: đọc xong bạn vẫn không biết sáng mai nên làm việc gì trước.
Lỗi nằm ở chỗ định nghĩa nhìn từ phía người bán, liệt kê công cụ trong tay người bán. Trong khi thứ quyết định bạn có đơn hay không lại nằm ở phía bên kia màn hình: một người cụ thể, đang làm một việc cụ thể, và chỉ đi tiếp khi bạn làm đúng việc ở đúng lúc.
Nên tôi đề nghị định nghĩa lại theo cách khác. Marketing online là mọi việc bạn làm để một người lạ trên mạng đi hết hành trình từ lúc chưa biết bạn tới lúc mua, rồi mua lại. Hành trình đó có năm chặng. Mỗi chặng là một việc. Để dễ theo dõi, tôi dựng một người khách giả định: chị Hà, 34 tuổi, có con nhỏ, tối nào cũng lướt điện thoại nửa tiếng trước khi ngủ. Bạn bán ghế ăn dặm cho trẻ. Hãy đi cùng chị ấy.
Chặng 1: chị ấy gặp bạn lần đầu khi đang lướt
Chị Hà không đi tìm ghế ăn dặm. Chị ấy đang lướt, và một bài của bạn hiện ra giữa ảnh bạn bè và tin tức. Có ba cách để bài đó hiện ra. Bạn tự đăng và người ta thấy nhờ nền tảng phân phối. Bạn trả tiền để nền tảng đẩy bài tới đúng nhóm người. Hoặc chị ấy gõ lên Google một câu hỏi và bài của bạn nằm trong kết quả. Ba cách đó có tên: nội dung, quảng cáo, và tìm kiếm. Việc của bạn ở chặng này gói trong bốn chữ: xuất hiện đúng người.
Hai chữ “đúng người” nặng hơn hai chữ “nhiều người”. Một câu than tôi gặp dưới video dạy quảng cáo nói rất rõ chuyện này:
“em chạy lại ít mess và nếu có thì ra toàn tệp rác”bình luận thật của một người tự chạy quảng cáo, dưới video của một người dạy quảng cáo
“Tệp rác” là người thấy bài, thậm chí nhắn tin, nhưng không phải người sẽ mua. Chặng một mà sai người thì bốn chặng sau làm đúng cũng vô ích, vì bạn đang dẫn nhầm người đi cả hành trình. Vì thế trước khi đăng hay chạy bất cứ thứ gì, bạn cần trả lời được chị Hà là ai: chị ấy đang lo gì, đã thử gì, sợ gì. Tôi có một bài riêng về cách dựng hồ sơ khách hàng tiềm năng cho đúng việc này. Còn nếu bạn chưa từng làm một quảng cáo nào, bài cách làm quảng cáo khi chưa từng làm đi qua từng chỗ sửa của một quảng cáo đầu tay.
Chặng 2: chị ấy bấm vào, và quyết định trong vài giây
Trong 100 người thấy bài, thường chỉ 1 tới 3 người bấm vào. Chị Hà là một trong số đó. Chị ấy bấm vì câu đầu của bài nói đúng chuyện của chị: con hay vặn vẹo trên ghế, cơm rơi đầy sàn, mẹ ăn không nổi một bữa yên. Bấm xong, chị ấy rơi vào một nơi: trang cá nhân của bạn, trang bán hàng, gian hàng trên sàn, hay một trang đích riêng. Và chị ấy quyết định ở lại hay thoát trong vài giây.
Việc của bạn ở chặng hai: nơi đến phải trả lời đúng câu chị ấy vừa bấm vào. Bài nói về con vặn vẹo mà bấm vào chỉ thấy bảng giá và mã sản phẩm thì chị ấy đi. Rò rỉ lớn nhất ở chặng này không phải thiết kế xấu, mà là quảng cáo hứa một đằng, nơi đến nói một nẻo. Nếu bạn bán qua trang riêng, bài landing page là gì giải thích vì sao một trang chỉ nên trả lời một câu. Nếu bạn bán qua trang cá nhân hay fanpage, thì nơi đến chính là ba bài gần nhất trên tường và tốc độ bạn trả lời tin nhắn.
Chặng 3: chị ấy để lại một dấu, bạn có giữ được không
Chị Hà đọc xong, thấy hợp, nhưng chưa mua. Tối nay chị ấy mệt, mai còn hỏi chồng, và cũng chưa chắc tin một tiệm mới thấy lần đầu. Điều chị ấy làm là để lại một dấu: bấm theo dõi, nhắn hỏi một câu, để lại số điện thoại nhận bảng giá, hoặc điền email để lấy một tài liệu. Trong 100 người vào trang, thường chỉ 2 tới 10 người để lại dấu kiểu này.
Đây là chặng quan trọng nhất bài, nên tôi nói chậm. Vài chục nghìn lượt xem trong câu hỏi mở đầu là của nền tảng. Nền tảng đổi thuật toán, lượt xem biến mất, bạn không giữ được ai. Một cái dấu chị Hà để lại là của bạn: tên, số, email, một cuộc trò chuyện đang mở. Ngày mai bạn chủ động nhắn cho chị ấy được. Việc của bạn ở chặng ba là có một chỗ để khách để lại dấu, và một chỗ để bạn cất nó. Chỗ cất có thể là danh sách email, danh sách khách trên Zalo, hay chỉ là một bảng tính ghi tên và số, miễn là bạn tìm lại được. Bài email marketing cho tiệm nhỏ giải thích vì sao danh sách này là tài sản duy nhất không ai lấy đi được của bạn.
Chặng 4: chị ấy quay lại ba bốn lần rồi mới mua
Chị Hà không mua ở lần gặp thứ nhất. Chị ấy mua ở lần thứ ba hay thứ tư. Trước đó chị thấy thêm một video con người khác ngồi yên trên ghế. Chị đọc một tin nhắn bạn trả lời đúng câu chị hỏi. Rồi chị thấy lại bài của bạn thêm một lần nữa nhờ quảng cáo bám đuổi. Mỗi lần gặp lại là một lớp tin cộng thêm. Việc của bạn ở chặng bốn: nuôi, rồi mới chào bán. Nuôi là bài tiếp theo, tin nhắn tiếp theo, email tiếp theo, mỗi cái cho thêm một điều có ích chứ không phải nhắc mua.
Con số ở chặng này: trong những người đã để lại dấu, 30 tới 60% sẽ đọc tiếp thứ bạn gửi, và 2 tới 10% sẽ mua. Nghe nhỏ, nhưng nó là phần lớn nhất của cả hành trình, vì họ đã đi qua ba chặng lọc. Tôi cũng nói thẳng về nguồn số. Các tỉ lệ trong bài là khung tham khảo của phễu bán qua trang và email, cũng là khung tôi dùng để theo dõi phễu của mình. Tiệm chốt qua tin nhắn sẽ có tỉ lệ khác, thường cao hơn ở chặng bốn và thấp hơn ở chặng ba. Hình dạng phễu thì giống nhau. Bài phễu marketing vẽ kỹ hơn cái hình đó.
Chặng bốn là chặng người mới bỏ trống nhiều thứ hai, chỉ sau chặng ba. Lý do dễ hiểu: có người nhắn thì trả lời, người ta không mua thì thôi. Không ai nhắn lại lần hai, không có bài nào được viết để gửi riêng cho người đã hỏi. Một danh sách có mà không nuôi thì cũng như không có.
Chặng 5: chị ấy mua rồi, và đây là lúc marketing online rẻ nhất
Chị Hà đã chuyển tiền. Phần lớn tiệm coi hành trình kết thúc ở đây. Nhưng nỗi sợ thật của người bán lại nằm ngay sau đó, như một người kinh doanh nhỏ từng viết:
“Có khách ủng hộ việc kinh doanh của mình là OK rồi!!! Chỉ sợ không ai đến hoặc đến 1 lần không bao giờ quay lại”bình luận thật dưới một video về mở quán, kinh doanh nhỏ
“Đến một lần không bao giờ quay lại” là chặng năm bỏ trống. Việc của bạn ở đây: chăm sau khi mua. Nhắn hỏi sau ba ngày con ngồi có yên không. Gửi một mẹo vệ sinh ghế. Xin một tấm ảnh nếu chị ấy hài lòng, và nói thẳng rằng tiệm sống nhờ người quen giới thiệu. Trong số khách hài lòng, 10 tới 20% sẽ kể cho người khác nếu bạn tạo cớ cho họ kể. Mỗi người chị Hà giới thiệu là một khách bạn không tốn một đồng ở chặng một. Đó là lý do tôi gọi chặng năm là chặng rẻ nhất. Bài chăm sóc khách hàng cũ có sẵn lịch nhắn ba mốc để bạn dùng.
Marketing online gồm những gì: xếp các tên gọi vào năm chặng
Giờ bạn có thể cầm bất cứ tên gọi nào nghe được và đặt nó vào đúng chặng. Danh sách này gom những cái tên hay gặp nhất:
- Chặng 1, xuất hiện đúng người: nội dung trên mạng xã hội (Facebook, TikTok, YouTube, Instagram), quảng cáo trả tiền (Facebook Ads, Google Ads, TikTok Ads), SEO để Google tự tìm thấy bạn, tiếp thị liên kết khi người khác giới thiệu bạn ăn hoa hồng.
- Chặng 2, nơi đến trả lời đúng câu: website, trang đích, gian hàng trên sàn, fanpage, trang cá nhân, và cả phần mô tả sản phẩm.
- Chặng 3, giữ được liên lạc: biểu mẫu để lại thông tin, tài liệu tặng để đổi email, Zalo OA, nhóm cộng đồng, chatbot hỏi số điện thoại, phần mềm lưu khách.
- Chặng 4, nuôi rồi chào bán: chuỗi email, tin nhắn chăm sóc, quảng cáo bám đuổi, livestream, bài chứng thực từ khách, chương trình ưu đãi có hạn.
- Chặng 5, chăm sau mua: tin nhắn sau bán, xin đánh giá, chương trình giới thiệu bạn bè, ưu đãi mua lại, nhóm khách hàng cũ.
Nhìn danh sách, bạn thấy một điều: gần hết những gì người ta gọi là “làm marketing online” nằm ở chặng một. Đăng bài, quay video, chạy quảng cáo. Đó là phần nổi, ai cũng nhìn thấy, nên ai cũng tưởng nó là tất cả. Bốn chặng còn lại nằm dưới mặt nước.
Khác gì digital marketing, khác gì marketing, khác gì quảng cáo
Ba câu hỏi này nằm trong nhóm được gõ nhiều nhất, nên tôi trả lời thẳng, mỗi câu hai ba dòng.
Marketing online khác gì digital marketing? Ở Việt Nam hai chữ này dùng thay nhau, và với một tiệm nhỏ thì không cần phân biệt. Nếu muốn chính xác, digital marketing rộng hơn một chút: nó gồm cả những thứ số hoá mà không cần internet, như tin nhắn SMS hay màn hình quảng cáo ở thang máy. Marketing online chỉ gồm những gì chạy trên internet. Tôi có bài riêng về digital marketing là gì viết theo hướng tình huống của từng loại shop.
Marketing online khác gì marketing? Marketing là chuyện lớn hơn: bán cái gì, cho ai, giá bao nhiêu, qua kênh nào. Marketing online chỉ là phần “qua kênh nào” khi kênh đó là internet. Bạn có thể làm marketing online rất giỏi mà vẫn thất bại vì sản phẩm sai hoặc giá sai. Bài marketing là gì tách bốn mảnh đó ra cho rõ.
Marketing online có phải là chạy quảng cáo không? Không. Quảng cáo là một trong ba cách xuất hiện ở chặng một. Nó là cách nhanh nhất và tốn tiền nhất, nhưng chỉ phụ trách một chặng trong năm. Người trả lời “có” cho câu này thường là người có vài chục nghìn lượt xem mà không có đơn.
Marketing online và offline khác nhau chỗ nào? Khác ở chặng một và chặng ba. Offline, người ta gặp bạn khi đi ngang cửa tiệm và bạn giữ liên lạc bằng cách nhớ mặt. Online, họ gặp bạn khi đang lướt và bạn giữ liên lạc bằng danh sách. Ba chặng còn lại giống hệt nhau, vì người mua vẫn là một con người cần tin trước khi trả tiền.
Marketing online là làm gì, nếu bạn hỏi vì muốn đi làm
Một phần người gõ “marketing online là gì” không định mở tiệm, họ định xin việc. Câu trả lời ngắn: một nhân viên marketing online thường phụ trách một hoặc hai chặng trong năm chặng trên. Người làm nội dung và quảng cáo ở chặng một, người làm website ở chặng hai, người làm email và chăm sóc khách ở chặng ba và bốn. Chức danh “sale marketing online” là người kiêm cả chặng bốn và năm: nhận người đã để lại dấu, nuôi, chốt, chăm. Công ty nhỏ thường gộp hết vào một người, và đó là lý do tin tuyển dụng đòi biết đủ thứ.
Nếu bạn định học để đi làm, lời khuyên duy nhất của tôi là chọn lấy một sân tập trước khi xem bất cứ khoá nào: một trang bán thứ gì đó cho người quen, để bạn tự đi hết năm chặng ít nhất một vòng. Nhà tuyển dụng nhìn vào cái trang đó nhiều hơn nhìn chứng chỉ. Bài học marketing online nói kỹ về chứng chỉ, khoá miễn phí, và thứ duy nhất dạy được bạn.
Tự làm được không, tốn bao nhiêu, bắt đầu từ chặng nào
Tự làm được không? Được, và với tiệm nhỏ thì nên tự làm ít nhất một vòng. Bốn trong năm chặng không cần kỹ thuật gì ngoài việc trả lời tin nhắn tử tế, viết được vài dòng thật, và giữ một danh sách. Chặng duy nhất có phần kỹ thuật là quảng cáo ở chặng một, và phần kỹ thuật đó cũng học được trong vài buổi.
Tốn bao nhiêu? Tiền chỉ vào chặng một, và chỉ khi bạn muốn nhanh. Người mới nên bắt đầu bằng vài chục nghìn tới vài trăm nghìn một ngày, chạy trên bài đã đăng, trong ba tới năm ngày, rồi nhìn hai con số: bao nhiêu người dừng lại, bao nhiêu người bấm. Bài chạy quảng cáo Facebook bao nhiêu tiền có bảng chi tiết theo từng mục tiêu. Bốn chặng còn lại gần như không tốn tiền, chỉ tốn giờ và sự đều đặn.
Bắt đầu từ chặng nào? Đây là chỗ tôi khác với phần lớn bài hướng dẫn. Đừng bắt đầu từ chặng một. Hãy kiểm từ chặng năm ngược lên, vì lỗ ở đáy làm mất khách đã tới, còn chặng một chỉ mang thêm khách tới cái đáy thủng đó. Thứ tự kiểm:
- Chặng 5: khách đã mua trong ba tháng qua, bạn có nhắn lại ai chưa? Chưa thì đây là việc đầu tiên, và nó ra tiền nhanh nhất.
- Chặng 4: người đã hỏi mà chưa mua, bạn có nhắn lại lần hai không? Có bài nào viết riêng cho họ không?
- Chặng 3: bạn có một danh sách người từng hỏi, từng theo dõi, ở một chỗ tìm lại được không?
- Chặng 2: mở trang của bạn bằng mắt người lạ, ba giây đầu có thấy ngay bạn bán gì cho ai không?
- Chặng 1: chỉ sau khi bốn chặng dưới kín, mới nghĩ tới đăng nhiều hơn hay chạy tiền.
Ba việc làm được tối nay
Một, mở hộp tin nhắn, lọc ra 10 người gần nhất đã hỏi mà chưa mua, ghi tên và món họ hỏi vào một bảng tính. Bạn vừa dựng chặng ba trong 15 phút. Hai, nhắn cho 3 khách đã mua gần nhất một câu hỏi thật về việc dùng hàng, không kèm bán gì. Bạn vừa mở chặng năm. Ba, đọc lại bài đăng gần nhất của mình và tự hỏi: chị Hà đọc câu đầu có thấy chuyện của chị ấy không? Nếu không, sửa câu đầu, chưa cần sửa gì khác.
Chặng một là chặng duy nhất tốn tiền, nên sai ở đó là đau nhất
Bốn chặng dưới bạn tự làm được. Chặng một thì khác: chọn đúng người và nói đúng câu mở là thứ người mới hay đoán mò, và mỗi lần đoán sai là một lần mất tiền. Khoá Tư Duy Ra Đơn soi đúng chỗ đó trên chính ngành của bạn: khách là ai, đang ở nhiệt độ nào, câu nào khiến đúng người dừng lại. Học kèm 1-1, kết thúc bằng một chiến dịch thật trên chính tiệm bạn.
Tìm hiểu khoá Tư Duy Ra Đơn →Câu hỏi thường gặp
Marketing online là làm gì?
Là làm năm việc bám theo năm chặng một người khách đi qua. Xuất hiện đúng người khi họ đang lướt. Đưa họ tới một nơi trả lời đúng câu họ bấm. Giữ được liên lạc khi họ để lại dấu. Nuôi bằng nội dung có ích rồi mới chào bán. Chăm sau khi họ mua. Đăng bài hay chạy quảng cáo chỉ là việc đầu tiên.
Marketing online gồm những gì?
Gồm nội dung trên mạng xã hội, quảng cáo trả tiền, SEO, website hoặc trang đích, email và tin nhắn chăm sóc, chatbot, tiếp thị liên kết, và chăm sóc sau bán. Cách nhớ dễ nhất là xếp từng cái vào một trong năm chặng của hành trình khách, thay vì học thuộc danh sách.
Marketing online khác gì digital marketing?
Ở Việt Nam hai chữ này gần như dùng thay nhau. Nếu muốn chính xác, digital marketing rộng hơn, gồm cả tin nhắn SMS hay màn hình quảng cáo số không cần internet. Marketing online chỉ gồm những gì chạy trên internet. Với tiệm nhỏ, không cần phân biệt.
Marketing online và offline khác nhau ở đâu?
Khác ở cách khách gặp bạn lần đầu và cách bạn giữ liên lạc. Offline, khách đi ngang cửa tiệm và bạn nhớ mặt. Online, khách gặp bạn khi đang lướt và bạn giữ liên lạc bằng danh sách. Ba chặng còn lại giống nhau, vì người mua vẫn cần tin trước khi trả tiền.
Nhân viên marketing online là làm gì?
Thường phụ trách một hoặc hai chặng trong năm chặng: làm nội dung và quảng cáo, làm website, hoặc làm email và chăm sóc khách. Ở công ty nhỏ, một người kiêm hết. Chức danh sale marketing online là người nhận khách đã để lại thông tin rồi nuôi, chốt và chăm.
Học marketing online cho người mới bắt đầu nên bắt đầu từ đâu?
Từ một sân tập, không phải từ một khoá học. Mở một trang bán thứ gì đó cho người quen và tự đi hết năm chặng một vòng. Sau vòng đó bạn mới biết mình kẹt ở chặng nào, và lúc ấy học mới vào. Học trước khi có sân tập thường thành xem video rồi quên.
Kết luận
Marketing online là gì? Là năm việc đi theo năm chặng của một người khách: gặp, xem, để lại dấu, quay lại, mua và kể. Lượt xem chỉ là chặng một. Người có vài chục nghìn lượt xem mà không có đơn không thiếu marketing online, họ thiếu bốn phần năm của nó.
Tin tốt là bốn phần năm đó gần như không tốn tiền. Nó tốn một bảng tính, vài tin nhắn tử tế, và sự đều đặn. Bắt đầu từ chặng năm tối nay, rồi đi ngược lên. Tới lúc chạm chặng một, bạn sẽ biết mỗi đồng bỏ vào quảng cáo rơi xuống một cái phễu kín, chứ không phải một cái đáy thủng.
Người viết tại duyday.com — chia sẻ về phát triển bản thân, marketing và kinh doanh tử tế. Triết lý: đến để giúp đỡ và cho đi.