Làm Affiliate Shopee: Thứ Người Ta Lo Nhất Không Phải Cách Kiếm Ra Tiền

Cập nhật: Tháng 8, 2026 · Tác giả: Nguyễn Đức Duy

Có mất phí không, có cần vốn không

Không mất phí tham gia. Bạn không phải nộp tiền cọc, không phải mua gói, không phải trả phí duy trì tài khoản. Ai đòi bạn chuyển tiền để “kích hoạt tài khoản affiliate” hoặc để “được duyệt nhanh” thì đó là người ngoài, không phải sàn.

Vốn cũng không cần. Bạn không nhập hàng, không giữ kho, không ứng tiền cho đơn nào. Việc của bạn là lấy đường dẫn sản phẩm rồi đưa nó tới người đang cần món đó. Khách mua bằng tiền của khách, sàn giao hàng, bạn ăn hoa hồng.

Nhưng có một thứ tốn thật, và nó không nằm trong bảng phí nào: thời gian làm nội dung. Đường dẫn tự nó không có ai bấm. Thứ khiến người ta bấm là bạn đã giúp họ được việc gì đó trước đấy. Chi tiết đường đi của một cú bấm cho tới lúc tiền vào ví, tôi đã mổ riêng trong bài cách làm affiliate Shopee. Trong đó có cái trần 70.000 đồng mỗi đơn, thứ khiến việc giới thiệu hàng đắt tiền trở nên vô nghĩa.

Tiền về tới tay bạn đã bị trừ những gì

Đây là chỗ nhiều người mới ngớ ra. App báo hoa hồng một con số, tiền về tài khoản lại là con số khác, nhỏ hơn đúng một phần mười.

Theo thông tin Shopee công bố trong trung tâm trợ giúp, sàn khấu trừ thuế thu nhập cá nhân tại nguồn với mức 10%. Mức này áp cho mỗi lần chi trả từ 2.000.000 đồng trở lên. Lần chi trả dưới mức đó thì không bị giữ.

Chú ý cụm “mỗi lần chi trả”. Nó tính theo từng lần, không cộng dồn cả năm. Người nhận ba lần, mỗi lần 1,8 triệu, tổng 5,4 triệu, không bị giữ lần nào. Người nhận một lần 2,1 triệu thì bị giữ 210.000 đồng.

Cái bẫy nằm ở chỗ hai con số này thường bị hiểu là một. Sàn giữ 10% theo mốc thứ nhất. Còn số bạn thật sự nợ nhà nước thì tính theo mốc thứ hai và thứ ba, và chỉ chốt được khi cả năm đã khép lại.

Sàn trừ rồi thì còn phải khai nữa không

Câu trả lời ngắn: phần lớn trường hợp là còn, và Shopee nói thẳng điều đó.

Trong chính trang trợ giúp nói trên, sàn ghi rõ họ không thực hiện quyết toán thay cho cá nhân tham gia tiếp thị liên kết. Nghĩa là việc chốt sổ cuối năm với cơ quan thuế thuộc về bạn, không thuộc về sàn.

Lý do nằm ở cách xếp loại khoản tiền này. Khi bạn chỉ đi giới thiệu hàng và chưa đăng ký kinh doanh, hoa hồng affiliate thường được xếp vào nhóm thu nhập từ tiền lương, tiền công. Nhóm này có một đặc điểm: nơi trả tiền tạm giữ trước theo tỉ lệ cố định. Số đúng thì tính lại vào cuối năm, trên tổng thu nhập cả năm, sau khi trừ phần giảm trừ gia cảnh.

Bao nhiêu một năm thì thật sự phải nộp

Đây là con số ít người làm affiliate biết, và nó vừa đổi.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thông qua mức giảm trừ gia cảnh mới, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026. Bản thân người nộp thuế được trừ 15,5 triệu đồng một tháng, mỗi người phụ thuộc thêm 6,2 triệu đồng. Quy ra năm, riêng phần bản thân đã là 186 triệu đồng.

Cùng với đó, biểu thuế luỹ tiến rút từ bảy bậc xuống năm bậc, cũng từ kỳ tính thuế 2026. Bậc thấp nhất là 5%, áp cho phần thu nhập tính thuế tới 10 triệu đồng một tháng.

Ghép hai điều đó lại, bức tranh của người làm affiliate thành ra thế này.

Nhìn dòng cuối cho kỹ. Một người kiếm 300 triệu tiền hoa hồng trong năm bị giữ 30 triệu, trong khi số thật sự nợ chỉ khoảng 5,7 triệu. Chênh lệch 24,3 triệu đồng không phải quà tặng. Đó là tiền của người ta, nằm chờ ở kho bạc, và nó chỉ về khi người ta đi lấy.

Bị giữ dư thì lấy lại bằng cách nào

Ba việc, làm theo thứ tự.

Việc thứ nhất: xin chứng từ khấu trừ. Đây là giấy chứng minh bạn đã bị giữ tiền. Không có nó thì không đòi được. Shopee cấp chứng từ điện tử theo yêu cầu, gửi qua thư điện tử trong khoảng mười ngày làm việc kể từ khi bạn đăng ký. Thư đến từ địa chỉ hệ thống hoá đơn, nên hãy ngó cả hộp thư rác.

Việc thứ hai: cộng cho đủ mọi nguồn. Không chỉ hoa hồng Shopee. Nếu bạn còn gắn link ở nơi khác, ví dụ affiliate TikTok, hoặc có lương ở một công ty, tất cả phải cộng chung vào một bản khai. Khai thiếu một nguồn là chỗ dễ bị truy thu nhất về sau.

Việc thứ ba: nộp bản quyết toán. Cá nhân tự quyết toán nộp chậm nhất vào ngày 30 tháng 4 của năm kế tiếp. Nộp trực tuyến được, qua ứng dụng thuế điện tử hoặc cổng của cơ quan thuế. Nhớ điền đúng số tài khoản ngân hàng, vì tiền hoàn sẽ chuyển về đó.

Có một trường hợp được miễn quyết toán mà nhiều người rơi vào. Bạn đang làm công ăn lương ở một nơi, hợp đồng từ ba tháng trở lên. Phần thu nhập vãng lai bên ngoài bình quân không quá 10 triệu đồng một tháng và đã bị giữ 10%. Và bạn không có nhu cầu quyết toán phần đó. Khi ấy bạn được phép bỏ qua. Nhưng bỏ qua cũng có nghĩa là bỏ luôn khoản tiền bị giữ dư. Cân xem số tiền đó có đáng công không rồi hãy quyết.

Có cần mã số thuế hay đăng ký kinh doanh không

Hai câu hỏi khác nhau, hai câu trả lời khác nhau.

Mã số thuế: không bắt buộc để tham gia. Shopee ghi rõ cá nhân chưa có mã số thuế vẫn tham gia được, và vẫn chịu khấu trừ như thường. Nhưng nếu bạn định đi lấy lại khoản bị giữ dư thì phải có mã số thuế, vì bản quyết toán cần nó. Đăng ký mã số thuế cá nhân không mất phí.

Đăng ký kinh doanh: khi bạn chỉ đi giới thiệu hàng cho người khác bán, đây là thu nhập từ công sức của bạn. Đó không phải hoạt động buôn bán hàng hoá, nên không thuộc diện phải đăng ký hộ kinh doanh. Chuyện đó khác hẳn với việc bạn tự mở gian hàng bán hàng của mình. Bên đó có ngưỡng và nghĩa vụ riêng, tôi đã viết trong bài bán hàng online có cần đăng ký kinh doanh không và bài về văn bản đang điều chỉnh việc đăng ký hộ kinh doanh.

Đừng nhầm hai dòng này với nhau. Người vừa bán hàng trên sàn vừa gắn link giới thiệu thì nằm ở cả hai dòng, và phải khai cả hai. Còn nếu bạn đang đứng ở phía có hàng và muốn tuyển người bán giúp mình, cơ chế nhìn từ bên đó khác hẳn. Tôi viết riêng trong bài tiếp thị liên kết Shopee.

Bạn là KOL hay KOC, và câu đó dính gì tới tiền

Đây là câu hỏi hay bị hỏi kèm, vì lúc điền hồ sơ tham gia bạn phải chọn một trong hai.

Cách phân biệt gọn nhất: KOL là người đã có sẵn lượng người theo dõi đủ lớn và được mời vì cái tên. KOC là người mua hàng bình thường, tự trải nghiệm rồi kể lại, sức nặng đến từ việc họ giống người xem chứ không phải nổi hơn người xem.

Về thuế thì hai nhãn này không tạo ra khác biệt nào. Cùng bị giữ 10% từ mốc 2 triệu, cùng phải tự quyết toán. Khác biệt nằm ở khâu xét duyệt hồ sơ và cơ hội tham gia chiến dịch. Chi tiết ba cửa phải qua trước khi tài khoản chạy được, tôi đã tách riêng ở bài affiliate Shopee VN đăng nhập.

Nếu bạn đang phân vân chọn nhãn nào, hãy chọn theo sự thật hiện tại của mình. Khai vống thành KOL trong khi kênh chưa có người xem không giúp bạn được duyệt nhanh hơn, mà lại tạo ra một hồ sơ không khớp.

Thứ quyết định bạn có kiếm được gì hay không

Tới đây bạn đã nắm phần nghĩa vụ. Nhưng nghĩa vụ chỉ phát sinh khi đã có tiền vào. Và phần lớn người bỏ cuộc không phải vì thuế, mà vì hoa hồng chẳng bao giờ đủ lớn để chạm tới mốc 2 triệu một lần.

Nỗi lo về giấy tờ và thuế thì rất thật, và nó không của riêng người làm affiliate. Trong kho bình luận tôi gom từ các video bán hàng online tiếng Việt, mảng luật và thuế xuất hiện đều đặn dưới dạng câu hỏi không ai trả lời hộ:

“Sao không bên kế toán thuế nhận kê khai thuế cho hộ kinh doanh cá thể, cho đúng với thuế khoán, không bị áp thuế khoán cao, khi không rành về thu nhập của cửa hàng”bình luận thật của một người bán, trong kho bình luận tôi lưu lại

Điều đáng nói là chỗ khó thật sự lại nằm trước đó một bước. Người ta lo cách giữ tiền trong khi vấn đề là chưa có tiền để giữ.

Ba việc quyết định chuyện đó, xếp theo mức quan trọng:

• Chọn đúng người để nói. Đưa link cho một nhóm ai cũng bán hàng thì không ai bấm. Đưa cho đúng người đang tìm mua món đó thì tỉ lệ khác hẳn.
• Cho trước khi gắn link. Bài đánh giá thật, chỉ ra cả nhược điểm, mới khiến người lạ tin đủ để bấm. Bài chỉ khen rồi dán link thì người đọc nhận ra ngay.
• Chọn món tầm trung. Vì có trần mỗi đơn, giới thiệu hàng đắt tiền lỗ công. Món vài trăm nghìn bán được đều tay mới ra tiền.

Ba việc trên là kỹ năng bán hàng, không phải kỹ năng dùng app. Ai làm được chúng thì cũng làm được với sản phẩm của chính mình, và lúc đó hoa hồng của người khác chỉ còn là một trong nhiều đường. Nếu bạn muốn đi tiếp theo hướng đó, phần khó nhất là làm sao để người lạ dừng lại đọc bạn. Tôi gom lại trong bài cách bán hàng online thu hút khách.

Câu hỏi thường gặp

Kết luận

Sáu câu người ta gõ nhiều nhất quanh cụm này đều xoay quanh một nỗi sợ: làm rồi có bị gọi tên không. Câu trả lời gọn là bạn sẽ không bị gọi tên vì đã làm, mà vì đã làm rồi để đó.

Việc cần nhớ chỉ có ba dòng. Sàn giữ 10% mỗi lần trả từ 2 triệu. Cả năm dưới 186 triệu thì bạn không nợ gì. Muốn lấy lại phần bị giữ dư thì tự nộp quyết toán trước ngày 30 tháng 4 năm sau.

Việc nên làm ngay hôm nay thì nhỏ hơn nhiều: mở một tệp ghi lại từng lần nhận tiền và số bị giữ. Cuối năm bạn sẽ cảm ơn chính mình, vì đó là thứ duy nhất biến khoản bị giữ thành khoản lấy về được.

Nếu bài viết có giá trị với bạn, mời mình một cốc cà phê nhé.Không bắt buộc đâu — chỉ là một cách nói cảm ơn. (Sẽ có quà tặng bất ngờ dành cho bạn) →

TÁC GIẢ

Nguyễn Đức Duy

Người viết tại duyday.com — chia sẻ về phát triển bản thân, marketing và kinh doanh tử tế. Triết lý: đến để giúp đỡ và cho đi.